Abdurrezzak Kaşani ve ‘Şerhu Fususi’l-Hikem’ Adlı Eserinin Tahkik ve Tahlili (Abdurrahim ALKIŞ)

Bu çalışma, İslam düşünce tarihinin en etkili mutasavvıflarından biri olan Muhyiddin İbn Arabî’nin Fusûsu’l-Hikem adlı eserine yapılan en önemli şerhlerden biri kabul edilen Abdurrezzak Kaşânî’nin Şerhu Fusûsi’l-Hikem adlı eserini konu edinmektedir. Tezde, Kaşânî’nin söz konusu şerhi hem tahkik hem de tahlil yöntemleriyle ele alınarak, metnin ilmî değeri ve tasavvuf düşüncesindeki yeri ayrıntılı biçimde incelenmiştir.

Çalışmada öncelikle Abdurrezzak Kaşânî’nin hayatı, ilmî şahsiyeti ve tasavvufî çizgisi ortaya konulmuş; ardından Fusûsu’l-Hikem geleneği içindeki konumu değerlendirilmiştir. Tahkik bölümünde, eserin yazma nüshaları karşılaştırılarak metnin en güvenilir şekli tespit edilmeye çalışılmış; tahlil kısmında ise Kaşânî’nin vahdet-i vücûd, nübüvvet, velâyet, ilâhî isimler ve hakikat bilgisi gibi temel metafizik kavramlara yaklaşımı sistematik biçimde analiz edilmiştir.

Bu tez, yalnızca Kaşânî’nin şerhini anlamaya yönelik bir inceleme olmakla kalmayıp, aynı zamanda İbn Arabî ekolünün şerh geleneğini, kavramsal sürekliliğini ve yorum farklılıklarını ortaya koyan kapsamlı bir akademik katkı sunmaktadır. Tasavvuf, İslam felsefesi ve klasik metin çalışmaları alanında araştırma yapanlar için temel bir başvuru kaynağı niteliğindedir.